Wike Ya Tabbatar Da Naɗin Ma’aikata 1,659 A FCTA: Ana Zargin Akwai ‘Ma’aikatan Bogi’ 224 Da Suka Buya

A wani gagarumin mataki na karfafa ayyukan gwamnati a babban birnin tarayya Abuja, Ministan FCT, Nyesom Wike, ya amince da tabbatar da naɗin ma’aikata guda 1,659 a karkashin Hukumar Gudanarwar Babban Birnin Tarayya (FCTA). Wannan matakin ya zo ne a matsayin karshen dogon jiran da wasu ma’aikatan suka yi, inda aka gano cewa wasu daga cikinsu an ɗauke su aiki ne tun shekarun 2016 da 2019 amma ba a tabbatar da su ba.
Sai dai kuma, yayin da wannan albishir ya farantawa dubban iyalai rai, lamarin ya janyo ce-ce-ku-ce biyo bayan rashin bayyanar wasu ma’aikata 224 yayin tantancewa, wanda hakan ya sanya ake zargin akwai ma’aikatan bogi a cikin tsarin.
Sakamakon Jarrabawar Tabbatar Da Naɗi
Wannan tabbatar da naɗin ya biyo bayan wata jarrabawa ta musamman da Hukumar Ma’aikatan Gwamnati ta FCT (FCT Civil Service Commission) ta shirya a ranar 28 ga watan Fabrairu, 2026. Jarrabawar dai an shirya ta ne domin tantance kwarewa da kuma tabbatar da ingancin ma’aikatan da ke karkashin hukumar.
A cewar bayanan da Lere Olayinka, Babban Mataimaki na Musamman ga Ministan a fannin Sadarwa da Kafafen Sada Zumunta ya fitar, Shugaban Hukumar Ma’aikatan FCT, Emeka Ezeh, ya bayyana cewa an gayyaci ma’aikata 2,512 domin zama wannan jarrabawa. Daga cikin wannan adadi, mutane 2,281 ne kawai suka samu damar halartar jarrabawar. Wadanda aka tantance kuma aka tabbatar da naɗin nasu su ne guda 1,659 da suka nuna kwarewa da cancanta.
Takaddama Kan Ma’aikatan Bogi 224
Daya daga cikin muhimman abubuwan da suka fito fili yayin wannan darasi shi ne bacewar ma’aikata 224 da aka gayyata amma ba su nuna ba. Wannan lamari ya tayar da kura a sakatariyar FCTA, inda jami’ai ke zargin cewa wadannan mutane na iya kasancewa “ma’aikatan bogi” ne (ghost workers) wadanda ake karbar albashi da sunansu amma ba sa wanzu a zahiri.
Emeka Ezeh ya nuna damuwarsa kan yadda aka yi kira ga dukkan ma’aikatan da abin ya shafa, amma kusan mutane 224 suka gaza bayyana kansu don tabbatar da matsayinsu. Wannan na nuni da cewa gwamnatin Minista Wike ta fara bankado wasu matsaloli na cin hanci da rashawa da suka daɗe suna ci wa tsarin ma’aikata tuwo a kwarya a babban birnin tarayya.
Dogon Jiran Ma’aikata Tun Shekarar 2016
Wani abin sha’awa a cikin wannan rahoto shi ne yadda wasu ma’aikatan suka kwashe kusan shekaru goma suna jiran a tabbatar musu da aikinsu. Rahotanni sun nuna cewa akwai ma’aikatan da aka ɗauka tun a shekarun 2016 da 2019 wadanda har yanzu ba a kai ga matsayin tabbatar da su ba sai a wannan karon.
Haka kuma, akwai wasu rukunin ma’aikatan da aka ɗauka jim kaɗan kafin Nyesom Wike ya karbi ragamar jagorancin ma’aikatar a watan Agustan shekarar 2023. Wannan mataki na Ministan ya nuna aniyar gwamnati ta ganin kowane ma’aikaci ya samu hakkinsa, ba tare da la’akari da lokacin da ya shigo aiki ba, muddin yana nan kuma yana gudanar da aikinsa yadda ya kamata.
Shirin Ƙarin Girma Da “Kyakkyawar Fata” Ta Tinubu
Bayan tabbatar da wadannan naɗe-naɗe, Hukumar Ma’aikatan FCT ta bayyana cewa ta riga ta kammala shirye-shiryen gudanar da jarrabawar ƙarin girma (promotions) na shekarun 2025 da 2026. Wannan na zuwa ne a matsayin wani ɓangare na umarnin da Minista Wike ya bayar don ganin an inganta jin daɗin ma’aikata.
Wannan matakin ya yi daidai da manufofin Shugaba Bola Ahmed Tinubu na “Renewed Hope” (Kyakkyawar Fata), wanda ke nufin karfafa gwiwar ma’aikata da kuma tabbatar da cewa kowa ya sami abin da ya cancanta a kan lokaci. Manufar ita ce a gina ma’aikata masu kishi da himma wadanda za su ciyar da babban birnin tarayya gaba.
Muhimmancin Wannan Mataki Ga Abuja
Tabbatar da naɗin ma’aikata 1,659 ba kawai maganar ba da takarda ba ce; mataki ne da zai bayar da kariya ga ayyukan ma’aikatan da kuma ba su damar samun wasu alfanu na aiki kamar fansho, rance, da sauran garabasa na gwamnati. Haka kuma, bankado zargin ma’aikatan bogi zai taimaka wa gwamnati wajen adana biliyoyin nairori da ake asarar su ta hanyar biyan mutanen da ba su nan.
Nyesom Wike ya nuna cewa gwamnatinsa ba za ta raga wa duk wani ma’aikaci da ke ƙoƙarin yaudarar tsarin ba, kuma wannan tantancewa wani sako ne ga sauran hukumomi cewa lokacin gyara ya yi.
Kammalawa
A takaice, tabbatar da naɗin wadannan ma’aikata babban ci gaba ne ga ma’aikatar FCTA da ma birnin Abuja baki daya. Yayin da ma’aikata 1,659 suka samu tabbacin aikinsu, binciken da za a yi kan mutane 224 da suka rabe zai zama darasi ga masu son tafka magudi a aikin gwamnati. Wannan mataki na Minista Wike ya sake jaddada cewa karkashin mulkin Shugaba Tinubu, za a ba wa mai rabo rabonsa, sannan a kiyaye dukiyar kasa daga ɓarna.